Vanmiddag zijn de eerste zeven Cubaanse dissidenten in Madrid aangekomen. De verwachting is dat er morgenavond nog enkelen zullen volgen. Tot de eerste groep behoort de 60-jarige Ricardo González, een van de beter bekende gewetensgevangenen. Hij was voorzitter van de journalistenorganisatie Manuel Márquez Sterling en correspondent voor Journalisten zonder Grenzen. De anderen zijn Léster González, Omar Ruiz, Antonio Villarreal, Julio César Gálvez, José Luis García Paneque en Pablo Pacheco.

De website Diario de Cuba wijdde gisteren een commentaar aan de recente vrijlatingen van Cubaanse politieke gevangenen en zette een aantal kanttekeningen.

Vertrek
De aangekondigde vrijlating van meer dan 50 politieke gevangenen is te danken aan acties van de binnenlandse oppositie, inspanningen van de lokale katholieke kerk en de bemoeienis van buitenlandse diplomaten en druk van de internationale media. De dood van de hongerstaking Orlando Zapata Tamayo op 23 februari, en de start van een nieuwe hongerstaking, direct na de dood van Zapata door Guillermo Fariñas, evenals de aankondiging van een serie andere hongerstakingen, betekenden het startschot van een reeks gebeurtenissen die ook het Cubaans regime dwongen tot het zetten van stappen. Het geweld tegen de vrouwengroep Damas de Blanco, speciaal in de maand april, dwong de katholieke kerk tot een publieke veroordeling van de zogeheten actos de repudios (gewelddaden tegen dissidenten en hun directe omgeving die oogluikend worden toegestaan door de Cubaanse autoriteiten). Enkele zondagen achtereen werden deze vrouwen lastig gevallen bij de uitgang van de kerk van Santa Rita, en politieagenten eisten van elke kerkbezoeker een identiteitsbewijs. Dat bracht de Damas de Blanco er toe de bemiddeling van de katholieke kerk te vragen.

Foto boven: de aankomst van de Cubanen in Madrid

Dialoog binnen Cuba
De autoriteiten namen deel aan een gesprek op verzoek van kardinaal Ortega Alamino en na wat heen-en-weer-gepraat kwamen de eersten die van deze dialoog profiteerden, uit de gevangenis. De andere vrijlatingen worden op zijn laatst de komende vier maanden werkelijkheid. Wellicht een truck om elke keer opnieuw aandacht te hebben voor ‘het gebaar’ van de Cubaanse autoriteiten, hoewel langer uitstel voor veel van deze gevangenen een levensbedreigend risico kan zijn.

Kwijtschelding van straffen
Ook als Raúl Castro zijn belofte nakomt profiteren daar nog niet alle politieke gevangenen van, want volgens de Comisión Cubana de Derechos Humanos/Cubaanse Commissie van Mensenrechten blijven er nog ruim 100 politieke gevangenen opgesloten. Het is ook niet duidelijk of vrijlating op dit moment ook betekent dat de gevangenen het land gedwongen moeten verlaten, want dan zou de detentie worden omgezet in deportatie. Ook is het nodig helderheid te krijgen of de straffen die elk van de politieke gevangenen in 2003 werden opgelegd, nu daadwerkelijk zijn kwijt gescholden of dat er sprake is van voorwaardelijke invrijheidsstelling zoals dat eerder wel gebeurde. Dat zou namelijk betekenen dat in bepaalde gevallen inmiddels vrijgelatenen zonder verdere aanklacht in de toekomst opnieuw kunnen worden vastgezet.

Foto boven: Irena Viera, echtgenote van Julio Cesar Galvez, pakt haar koffer in. Galvez is onafhankelijk journalist en werd tot 15 jaar gevangenisstraf veroordeeld.

Foto onder: Ileana Marrero Josa, vrouw van de politieke gevangene Omar Rodriguez Saludes, die veroordeeld werd tot 27 jaar gevangenisstraf, vlak voor haar vertrek uit de woning in Havana. Saludes was onafhankelijk journalist en directeur van het persbureau Nueva Prensa Cubana.

Men moet zich afvragen wat het lot zal zijn van die gevangenen die vrijkomen en die in Cuba willen blijven om hun opvattingen te verdedigen. Zal de Cubaanse staat als enige werkgever zorg dragen voor werk of professionele integratie? Garanderen de autoriteiten een zekere ruimte waarbij het uiten van meningen in het openbaar is toegestaan en waar kunnen zij voor dit recht op een politiek alternatief gehoor vinden? Vragen als deze geven aan dat meer nog als deze gebeurtenissen op korte termijn, de vraag van belang is of de staat zal accepteren slechts een deel van de politieke gevangenen vrij te laten en door nieuwe selectieve onderdrukking degenen die nu worden vrijgelaten, te vervangen door anderen die om dezelfde redenen gevangen worden gezet.

BBC Mundo; Wie zijn deze zeven dissidenten?